Φραγκογειτονιά

Παρά την αργή αλλά σταθερή αλλαγή της φυσιογνωμίας της η παλιά Φραγκογειτονιά διατηρεί μέχρι και σήμερα το άρωμα της παλιάς κοσμοπολίτικης αίγλης της και φέρει εμφανή σημάδια της πλούσιας ιστορίας της Θεσσαλονίκης. Εκεί όπου τώρα βρίσκονται το «Gabrinus» (γνωστή ως τσέχικη μπιραρία) και η «Παπαρούνα» βρισκόταν η οικία της οικογένειας Αλλατίνη, μιας από τις πλουσιότερες οικογένειες της Θεσσαλονίκης στις αρχές του 19ου αιώνα, η οποία αργότερα μετακόμισε στη γνωστή «Βίλα Αλλατίνη» (το κτίριο στο οποίο στεγάζεται η νομαρχία). Ωστόσο ήταν τέτοια η επιρροή της που η οδός Συγγρού έφερε στο παρελθόν το όνομά της. Το 1906 στους κήπους της οικίας Αλλατίνη χτίστηκε η Στοά Μαλακοπής (το σημείο όπου σήμερα βρίσκεται η «Παπαρούνα»), στην οποία στεγάστηκαν η Τράπεζα της Ελλάδας και διάφορα άλλα καταστήματα και τράπεζες, όπου γίνονταν οι συναλλαγές. Γι’ αυτό και η περιοχή έγινε γνωστή ως «πλατεία χρηματιστηρίου». Στη Φράγκων στεγαζόταν η Οθωμανική Τράπεζα (το σημερινό κρατικό ωδείο) μέχρι την ανατίναξή της από τους Γεμιτζήδες ή Βαρκάρηδες το 1903. Στην ίδια περιοχή υπήρχαν πολλές εβραϊκές μικρές ιδιοκτησίες, εμπορικά καταστήματα, ξενοδοχεία (χάνια), εργαστήρια, όπως και αρκετά καταστήματα μουσουλμάνων. Η οδός Πάικου, όπου σήμερα βρίσκονται οι «4 εποχές», είναι χαρακτηριστική, διότι δείχνει το πόσο στενοί ήταν οι δρόμοι την εποχή εκείνη. Η πυρκαγιά του 1917 κατέστρεψε ολοσχερώς (και) το φραγκομαχαλά, αλλά η Τράπεζα της Ελλάδος διασώθηκε. Η κυβέρνηση Βενιζέλου είχε αναγγείλει την ανοικοδόμηση της πόλης βάσει του σχεδίου που εκπόνησε ο τότε υπουργός Συγκοινωνιών Αλ. Παπαναστασίου με τη συγκρότηση της «Διεθνούς Επιτροπής Νέου Σχεδίου της Θεσσαλονίκης», που είχε πρόεδρο τον Ερνέστο Εμπράρ. Το σχέδιο αυτό εφαρμόστηκε δυστυχώς μόνο στην Αριστοτέλους. Το 1926 το κτίριο της οικίας Αλλατίνη ανακαινίστηκε από το μηχανικό Μαξ Ρούμπενς και η ημερομηνία της ανακαίνισης διατηρείται μέχρι και σήμερα στη σιδερένια πόρτα του, στην οδό Συγγρού. Με την εγκατάσταση των ναζί και την οριστική εξολόθρευση των Εβραίων άρχισε να φθίνει και η πολυπολιτισμική διάσταση της Φραγκογειτονιάς. Με το πέρασμα των χρόνων μετατράπηκε σε βιοτεχνική περιοχή με άπειρα πρατήρια ρούχων και ιδιαίτερα πουκαμίσων. Τις δεκαετίες του ’60 και του ’70 γνώρισε ιδιαίτερη άνθηση, καθώς βρισκόταν κοντά στην είσοδο της πόλης και αποτελούσε συχνό πέρασμα εμπόρων επισκεπτών. Η κρίση που έπληξε τις βιοτεχνίες τη δεκαετία του ’90 είχε ως αποτέλεσμα τον οικονομικό μαρασμό της περιοχής. Τώρα έχουν ξεμείνει ελάχιστα πρατήρια ρούχων, ενώ οι εγκαταλειμμένες αποθήκες μετατρέπονται σιγά σιγά σε μπαρ και φαγάδικα, δίνοντας στην παλιά Φραγκογειτονιά άλλο χαρακτήρα. Ενοικιάστε λοιπόν ένα αυτοκίνητο από το αεροδρόμιο Θεσσαλονίκης και επισκεφτείτε και αυτήν την περιοχή που προσφέρει μια ιδιαίτερη νότα στη διασκέδαση της Θεσσαλονίκης.